AMELİYAT VE SONRASI

Ameliyatta yapılan işlem nedir?
Diz eklemine 15-20 cm uzunluğunda bir cilt kesisi yapılır. Diz eklemi ortaya konur. Düzensiz eklem yüzeyleri özel aletlerle kesilip hazırlanır. Kemik çıkıntıları düzeltilir. Deneme protezleri konur. Dizin dengesi ve dizilimi kontrol edilir. Bağ dengesi sağlanır. Daha sonra protezler kemiğe çakılır.


Protez kemiğe nasıl tutunur?
Konulan parçaları yerinde tutmak üzere 2 yol mevcuttur.

Bunlardan biri polimetimetakrilat adı verilen çimento ile tespittir. Bugün diz protezlerinin büyük çoğunluğu çimentolu olarak yapılmaktadır. Çimentolu protezlerin uyumu mükemmel olup 20 yıl kadar dayanabilmektedir. Bu süreyi hastanın kilosu, genel sağlık koşulları, aktivite düzeyi arttırıp azaltabilmektedir. 

Bazı durumlarda çimentosuz protezlerde tercih edilebilir. Bu implantların yüzeylerine doğru kemik büyümesi gerçekleşir. Böylece protez kemiğe tutunur. tutunma süreci 8-12 haftayı bulur. Bu süre içinde hastanın yük vermemesi gerekir. Çimentosuz protezler; romatoit artrit gibi enflamatuar hastalığı olmayan, kemik kalitesi iyi olan ve ameliyat sırasında protezin sıkı oturduğu vakalarda tercih edilebilir. 

Sonuç olarak diz protezi cerrahisi bugün için dizin biomekaniğini düzenlemede ve ağrıyı dindirmede etkili bir tedavi yöntemidir


Ameliyat sonrası süreç;
Dahili sorunları olan veya çok yaşlı hastalarda zaman zaman yoğun bakım ihtiyacı olabilir.
Ağrı, ağrı kesicilerle tamamen kontrol edilebilmektedir. 3-4 saat sonra hastalara yemek verilir

Ameliyat sonrası bütün hastalar sıvı diyete alınırlar. Bunun nedeni anestezinin barsak fonksiyonları üzerine etkisinin bir kaç gün sürmesidir. Bulantıyı önlemek için, açlık hissettiğinizde az miktarda yemenizi öneririz.

Şayet idrar yapma ile ilgili bir sorun yaşanırsa idrar sondası takılıp 1-2 gün sonra çıkartılacaktır. İkinci gün tuvalete oturmanıza izin verilir.
Varis çoraplarının giyilmesi, dolaşım sorunlarını engellemede faydalıdır.

Ameliyattan hemen sonra bilek hareketlerine, ameliyatın ertesi gününden itibaren kalça-diz bükme ve adele güçlendirme egzersizlerine başlanır. Bu egzersizler hem dolaşım sorunlarını engellemeye yardımcı olacak hem de kaslarınızı güçlendirecektir.

Hastanede (uygulamalar farklı olmakla beraber) 4-6 gün kalacaksınız. 2. gün fizyoterapist gelerek size yatakta yapmaya başlayacağınız egzersizleri gösterecektir. İlk 2 gece 38 civarında ateşiniz olabilir, enfeksiyon anlamına gelmez. Enfeksiyon bulguları 3. günde başlar.

Ameliyattan sonra hastaların çoğunda ameliyatlı bacakta şişme olur. Şişliğin miktarı hastadan hastaya değişmekle birlikte, genellikle bu durum normaldir.

Ameliyattan sonraki ilk 4 hafta boyunca oturur durumda geçirdiğiniz zamanı en aza indirmelisiniz. Çünkü bu durum şişliği artırır. Yürüme dönemleri ile ameliyatlı bacağın yükseğe kaldırılması süreleri birbirini izlemelidir. Bacak yükseltildiğinde ayak bileği kalp seviyesinin üstünde olmalıdır.

Yemek için ayağınızı yere koyarak oturabilir ve ihtiyaçlarınız için yürüteç cihazı (walker) aracılığı ile dilediğiniz kadar kalkıp yürüyebilirsiniz. Egzersizlerinizi aksatmadan her gün tarif edildiği şekilde yapınız. Bu sırada kan sulandırıcı ilacınızı kullanmayı aksatmayınız ve ağrınız olursa ağrı kesicinizi alınız.


Ayağa kalkış süreci:
Cerrahiyi takiben 24-36 saat sonra ameliyat yerinize yerleştirilen tüp çıkartılacaktır. Bunu takiben yatak kenarına oturtulup pozisyon değişikliği sağlanacaktır. Bu esnada olabilecek baş dönmesi yada bulantı kusma sizi endişelendirmemelidir.

Ayağa kalkmadan önce, 5 dakika kadar oturarak başınızın dönmediğinden emin olmalı, başınız dönerse uzanarak 1 saat sonra tekrar denemelisiniz. Daha sonra bir yürüteç (walker) yada koltuk değneği yardımıyla ayağa kaldırılacaksınız.

İlk yürüme zor olabilir. Ancak her geçen gün daha rahat yürüdüğünüzü hissedeceksiniz.

Dikişler ortalama 15 günde alınır ve sonrasında banyoya izin verilir. Bazen yara geç iyileşebilir. Dikişler geç alınabilir. Dikiş alındıktan sonra fizik tedavi başlanır. Fizik tedaviniz genellikle haftada 3 gün olmak üzere 3. ayın sonuna kadar devam edecektir.  


Aktivitelere dönüş süreci:
Genellikle 6. haftada diz fonksiyonları geri döner.

Dizde şişlik ve protezin varlığını hastalar 3-6 ay hissedebilirlerse de yürüme ilk haftadan sonra ağrısızdır.

Hastalar 3-6 ay içinde protezin varlığını tamamen unutmaktadırlar.

3. hafta sonunda yürüteç bırakılıp bir bastona geçilir.

6-12 hafta içinde baston tamamen bırakabilir.

6-8. haftadan sonra araba kullanılabilir.