AKUT OMUZ ÇIKIKLARI

Omuz çıkıkları öne, arkaya, aşağıya ve çok yönlü olmak üzere 4 tiptedir. Öne çıkıklar en sık görülen tipidir. 20 yaşından önce olan çıkıklarda kürek kemiğinde eklem yapısına katılan labrum dediğimiz, kol kemiğine bariyer görevi yapan yapı zedelenir ve kürek kemiğine yapıştığı yerden ayrılır. Bu bariyer yapısı zedelendiği için omuzun tekrar çıkma olasılığı artar.

İlk omuz çıkığı genellikle oldukça büyük bir travmayla olur.
İlk çıkıktan sonra  tedavi kurallarına uygun yapılmış olsa bile yeniden çıkma olasılığı vardır. Özellikle ilk çıkık 20 yaş altında olmuşsa, yeniden çıkık olasılığı %80'dir. 40 yaş sonrası ilk omuz çıkığı geçiren hastalarda tekrarlayıcı çıkık oranı %20 civarındadır.

Öne Çıkığın belirtileri:

AKUT ÇIKIKLARIN TEDAVİSİ



Hastanın omuz eklemi yerine oturtulduktan sonra omuz eklemi bir bandaj ile sabitlenir. Çıkık sonrası ağrı geçene kadar sabitleme devam etmelidir. Genellikle ilk çıkıklarda bu süre 3 haftaya kadar ulaşır. Hareket ve rotator kılıf kaslarının güçlendirme egzersizleri erken dönemde başlanmalıdır. Spor veya diğer aktivitelere dönüş için yeterli güce ulaşılana kadar beklenmelidir.



TEKRARLAYAN OMUZ ÇIKIKLARI

Omuz bir defa çıktıktan sonra omuzun stabilizasyonunu sağlayan dokuların bir kısmının iyileşememesi omuzun yeniden çıkmasına neden olur. Bunlardan en sık görüleni labrum denen kıkırdak desteğin kemiğe yapışma yerinden ayrılması (Bankart lezyonu),  omuz kapsülündeki gevşeme ve  kol(humerus) kemiğinin baş kısmındaki hasarlar (Hill sacs lezyonu) sorumlu tutulmaktadır. Bu problemlerin onarıldığı cerrahi müdahaleler sonrasında bile yeniden çıkıklar oluşabilmektedir.

Tekrarlayan omuz çıkıkları eklemde bozulma ve kireçlenmelere neden olabilirken  omuz çevresi kas  ve tendonlarda kalıcı hasarlar oluşturabilir. Bu nedenlerle tekrarlayan omuz çıkıklarında cerrahi tedavi önerilir.
Omzunuz çıktığında derhal doktora başvurun. 3-4 hafta tesbit sonrası omuz adelelerinin kuvvetlendirilmesi önemlidir. Bütün bunlara rağmen omzunuz yeniden çıkabilir.

Tekrarlayıcı çıkık tipleri





CERRAHİ TEDAVİ
Genelde artroskopik ameliyatlar ile % 80, açık ameliyatlarla ise % 85 civarında başarı sağlamaktadırlar.

Artroskopik cerrahinin avantajları :

Artroskopik cerrahinin dezavantajları :


Omuz çıkıklarının değişik tiplerinde değişik artroskopik cerrahi yöntemleri vardır.



Ameliyat sonrası süreç
Ameliyat sonrası uygulanan fizik tedavi ve rehabilitasyon en az cerrahi kadar önemlidir.
Ameliyat sonrası dönemde kol 4 hafta askıda kalır.
Askıda kaldığı sürece günde 3 kez verilen omuz sallama ekzersizleri yapılır.
Hasta 5. günden itibaren banyo yapabilir.
Kolun askıda kaldığı süre içinde askı çıkarılarak omuz sabit kalmak üzere yemek yenilebilir, bilgisayar kullanılabilir ve yazı yazılabilir.
4-6 haftalar arası pasif ve kısıtlı aktif hareketlere izin verilir.
6-10. haftalar arasında aktif hareketlerin çeşitliliği  arttırılır. Bu süreçte hastalar günlük işlerinin büyük kısmını yapabilir, kolun omuz seviyesinin üzerine yana açılması dışındaki hareketlere izin verilir.
10 ve 12. Haftalar arasında  omuz hareketlerinden fırlatma hareketi dışındaki hareketlere izin verilir.
12-16. haftalarda tüm hareketlere izin verilmeye başlanır.
4. ayda spora izin verilir. Kolun baş üstü pozisyonunda yoğun kullanıldığı sporlara (Tenis, basketbol, voleybol) 6. ayın sonrasında izin verilir.